ページ3:

ฮอรโมน (Hormone)
ฮอร์โมนคือสารเคมีส่งข่าวสารที่สร้างจากต่อมไร้ท่อ (Endocrine Gland)
ถูกลำเลียงผ่านกระแสเลือดไปทำหน้าที่กระตุ้นหรือยับยั้งการทำงานของเซลล์และอวัยวะเป้าหมาย
มีหน้าที่สำคัญในการควบคุมระบบต่างๆ ของร่างกาย เช่น
การเจริญเติบโต
•การปรับตัวและเอาตัวรอดจากอันตราย
•การสืบพันธุ์และการขยายเผ่าพันธุ์
(ฮอร์โมนที่มีผลต่อพฤติกรรมอย่างมากจะถูกสร้างขึ้นจากต่อมไร้ท่อสำคัญต่างๆ ในร่างกาย)
1. ต่อมใต้สมอง (Pituitary Gland)
1.1 โกรธฮอร์โมน (Growth Hormone)
หน้าที่: ควบคุมการเจริญเติบโตของร่างกายในแต่ละ
วัยให้เป็นไปตามธรรมชาติ
1.2 ฮอร์โมนควบคุมและกระตุ้นต่อมไร้ท่ออื่น ๆ
หน้าที่: ควบคุมการสร้างและการหลั่งฮอร์โมนของ
ต่อมไร้ท่ออื่น ๆ (เช่น ต่อมไทรอยด์ ต่อมหมวกไต
และการทำงานของรังไข่การตกไข่)
3. ต่อมหมวกไต (Adrenal Gland)
3.1 อะดรีนาลีน (Adrenaline)
หน้าที่: ควบคุมการเต้นของหัวใจ ความดันโลหิต
และการเผาผลาญอาหาร; ถูกหลั่งเพิ่มขึ้นเมื่อเครียด
โกรธ หรือกลัว เพื่อเตรียมร่างกายให้พร้อมเผชิญ
เหตุการณ์ฉุกเฉิน
3.2 นอร์อะดรีนาลีน (Noradrenaline)
หน้าที่: ควบคุมความดันโลหิตและการทำงานของ
ร่างกาย: ช่วยปรับให้ร่างกายกลับคืนสู่สภาวะปกติ
เมื่อหมดภาวะเครียด
2. ต่อมไทรอยด์ (Thyroid Gland)
2.1 ฮอร์โมนไทรอกซิน (Thyroxine)
หน้าที่:
ควบคุมการเผาผลาญอาหาร การเจริญเติบโต
ของกระดูก และระดับแคลเซียมในเลือด

ページ4:

4. ตอมเพศ (Gonad Gland)
4.1 แอนโดรเจน (Androgen) (สร้างจากลูกอัณฑะ ในเพศชาย)
หน้าที่: กระตุ้นการเจริญเติบโตของอวัยวะเพศชาย และกระตุ้นการพัฒนาร่างกายเข้าสู่วัยหนุ่ม (ลักษณะเพศขั้นทุติยภูมิ)
เชน มีหนวดเครา เสียงหาว
4.2 เอสโตรเจน (Estrogen) (สร้างจากรังไข่ ในเพศหญิง)
หน้าที่: กระตุ้นการเจริญเติบโตของอวัยวะเพศหญิง และกระตุ้นการพัฒนาร่างกายเข้าสู่วัยสาว (ลักษณะเพศขั้นทุติยภูมิ)
เชน หนาอกขยาย สะโพกขยาย
5.1 เมลาโทนิน (Melatonin)
5. ต่อมไพเนียล (Pineal Gland)
หน้าที่: ควบคุมวงจรการตื่น การนอนหลับ และเกี่ยวข้องกับพฤติกรรมทางเพศของมนุษย์และสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม
6.1 ไทโมซิน (Thymosin)
6. ต่อมไทมัส (Thymus Gland)
หน้าที่: กระตุ้นการสร้างและการแบ่งเซลล์เม็ดเลือดขาว แล้วส่งต่อไปยังม้ามและต่อมน้ำเหลืองเพื่อสร้างภูมิคุ้มกันโรคให้แก่
รางกาย

ページ5:

กล้ามเนื้อ (Muscle)
พฤติกรรมและการเคลื่อนไหวภายนอกของมนุษย์ (เช่น การพูด เดิน วิ่ง เกี๊ยว กลืน กรอกตา และแสดง
สีหน้า) ขึ้นอยู่กับการทำงานของกล้ามเนื้อเป็นหลัก หากกล้ามเนื้อสูญเสียการทำงาน เช่น ในผู้ป่วย
อัมพาต ก็จะไม่สามารถแสดงพฤติกรรมหรือเคลื่อนไหวร่างกายได้ โดยกล้ามเนื้อนั้นมีหลากหลายชนิด
และสามารถจัดจำแนกกลุ่มได้หลายรูปแบบ
สรุปวิธีการแบ่งชนิดกล้ามเนื้อ
1. แบ่งตามการควบคุมการทำงาน
กล้ามเนื้อในอำนาจจิตใจ (Voluntary Muscle): สมองสั่งการและควบคุมได้ (ส่วนใหญ่คือกล้ามเนื้อลาย)
กล้ามเนื้อนอกอำนาจจิตใจ (Involuntary Muscle): ควบคุมไม่ได้ สั่งการโดยระบบประสาทอัตโนมัติ ได้แก่
กล้ามเนื้อเรียบ กล้ามเนื้อหัวใจ และการทำงานของกล้ามเนื้อลายแบบรีเฟล็กซ์
2. แบ่งตามโครงสร้าง
กล้ามเนื้อลายตามขวาง (Striated Muscle): ได้แก่ กล้ามเนื้อลายและกล้ามเนื้อหัวใจ
กล้ามเนื้อไม่มีลาย (Unstriated Muscle): ได้แก่ กล้ามเนื้อเรียบ
3. แบ่งตามการทำงานและที่อยู่
กลามเนื้อลาย (Skeletal Muscle | Striated Muscle): เซลล์รูปทรงกระบอกยาว มีหลายนิวเคลียสอยู่ขอบเซลล์
มีลายขวางสีเข้มสลับจาง ควบคุมโดยระบบประสาทโซมาติก พบตามแขนขาและลำตัว ทำหน้าที่เกี่ยวกับการ
เคลื่อนไหวร่างกาย
กล้ามเนื้อเรียบ (Smooth Muscle): เซลล์ขาวหัวท้ายแหลม มี 1 นิวเคลียส ไม่มีลายขวาง ควบคุมโดยระบบ
ประสาทอัตโนมัติ พบที่อวัยวะภายใน เช่น กระเพาะอาหาร ลำไส้ มดลูก กระเพาะปัสสาวะ
กล้ามเนื้อหัวใจ (Cardiac Muscle): เซลล์รูปทรงกระบอก ทำงานนอกอำนาจจิตใจและควบคุมโดยระบบ
ประสาทอัตโนมัติ